صورت جسمی-ضرورت به شرط محمول

ماوراء عقل از دیدگاه ابن سینا
۱۳۹۲-۰۹-۰۳
عدل در نظر شیخ مفید
۱۳۹۲-۰۹-۰۵
نمایش همه

صورت جسمی-ضرورت به شرط محمول

home_school_slide_1_bg

صورت

‏صورت، یکی از اقسام اولیه جوهر است. صورت، جوهری است که فعلیت هر موجود جسمانی را افاده می کند و منشأ آثار ویژه هر نوع مادی است. در راس همه صورتها، صورت جسمی است که در همه جواهر جسمانی حضور دارد و هرگز از ماده و هیولا منفک نمی شود

صورت جسمی

‏جوهری است که فعلیت ماده ‏در امتداد های سه گانه را افاده ‏می کند.

ضرورت به شرط محمول

‏میان اصطلاح ضرورت به شرط محمول در منطق و ضرورت به شرط محمول در فلسفه تفاوتی است که نباید از آن غافل بود. توضیح اینکه نظر منطقیین به عالم ذهن است. هر گاه موضوع قضیه ای مقید به محمول آن قضیه شود، ‏ثبوت آن محمول برای آن موضوع ضروری خواهد بود ‏و منطقیین این ضرورت را ضرورت به شرط محمول می نامند. مثلا اگر گفته شود: «حسن سفید پوست است» ثبوت این محمول برای موضوع ممکن می باشد، یعنی ماده قضیه امکان است. ولی اگر گفته شود: «حسن به شرط آنکه سفید پوست باشد، سفید پوست است» در اینجا ماده قضیه وجوب و ضرورت است، زیرا این حمل از قبیل حمل شیئ بر نفس می باشد ‏و همانطور که می دانیم حمل شیئ بر خودش ضروری و سلبش از آن ممتنع است.

‏اما نظر فلاسفه در ضرورت به شرط محمول به اعتبارات ذهنی نیست، بلکه نظرشان به متن واقعیت است. آنها می خواهند بگویند هر ماهیتی که متلبس به وجود است نسبت وجود بدان ماهیت ضروری است، زیرا ماهیت متلبس به وجود، بالضروره موجود است. و بازگشت این سخن به این گفتار حکیمانه است که «الشیئ لا ینقلب عمّا هو علیه» شیئ از آنچه بر آن است، دگرگون نمی شود.

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

لطفا معادله را حل کنید *